Kent & Seyyah: Evliya Çelebi'nin Gözüyle İzmir ve Çevresi - 3.Cilt - page 213

Eski Mordoğan (İzmir) Köyü Camii Süslemeleri
203
Dikkat çekici kalem işi süslemelerden bazlar da tromp yüzeylerinde, tromplar birbirine bağlayan kemerlerde ve köşeliklerinde karş-
mza çkmaktadr (Res. 12-13). Bu süslemelerin hasar gören ksmlar 2006-2007 yllarndaki onarm srasnda yenilenmiştir. Kemer köşelik-
lerindeki süslemelerde, dilimli madalyonlar içinde, çevresi ay, renkli çiçek, gül ve yaprak motifleri ile kuşatlmş dört halifenin ismi yer alr
(Res. 12). Kemer yüzeylerinde ise akant yapraklarndan oluşan “C” ve “S” şekilli kvrk dallar, sar ve kahverengi tonlar ile dikkati çekmek-
tedir. Dallarn çevresine ve aralarna kmz, yeşil ve mavi renkli, ince yapraklar bulunan çiçek motifleri yerleştirilmiştir. Kemerlerin yüzey-
lerine yaylan “C” ve “S” kvrml bu çiçekli dallar, kemerin tepe noktasnda birer düğüm yaparak, yuvarlağa yakn oval madalyonlar
meydana getirmektedir. Her birinin içi değişik bina tasvirleriyle süslenmiş bu madalyonlarndan sadece güneyde, mihrabn üzerinde yer
alan diğerlerinden farkl bir motife sahiptir (Res. 13). Burada, ana madalyonun içine, önce iç içe dilimli iki küçük madalyon daha yerleşti-
rilmiş, sonra da en içteki madalyonun ortasna, Arap harfleriyle “Besmele” istiflenmiştir. Birinci madalyonla ikinci madalyon arasnda ka-
lan boşlukta ise birbirlerine ince saplarla bağlanan palmet motifleri görülmektedir. Renk olarak siyah, beyaz ve sar tercih edilmiştir. Cami-
deki diğer yazlardan çok daha iyi yazlmş olan Besmele’nin hat kalitesi, buraya sonraki bir onarmda, şablonla yardmyla yerleştirilmiş
olabileceğini akla getirmektedir. Belki özgününde, burada da diğerleri gibi bir yap tasviri yer alyordu. Buna kesin karar vermek şimdilik
güçtür.
Resim 12. Eski Mordoğan Köyü Camii. Tromp kemer ve köşeliklerindeki süslemelerden ayrnt.
Mimari tasvirler; ağaç, çiçek ve küçük bitkilerden oluşan bir doğa içinde verilmiştir. Beyaz üzerine, kiremit krmzs, yeşil, sar ve
mavi renkler kullanlmştr. Yer yer bozulmalarn görüldüğü bu binalar tek veya iki katl, küçük yaplardr. Konak ya da ev olduklar anla-
şlan bu yaplar, iki yana eğimli, kiremit kapl krma çatlar, ufak açklklar ve verandalar ile en ince detayna kadar ayrntc bir üslupla
ele alnmştr (Res. 13). Ön cepheler yan cephelerle birlikte gösterilerek basit de olsa bir perspektif denemesine girişilmiştir. Ağaç ve bitki-
lerde ise yeşil ve sarnn farkl tonlar kullanlarak oluşturulan şk ve gölgelendirmelerle perspektif daha da pekiştirilmek istenmiştir. Fakat
ayn resim içinde birden fazla bakş açsnn yanstlmas, daha henüz yerine oturtulamamş bir perspektif kaygsna işaret etmektedir. Pers-
pektif gereği ön cephelerinden hariç, yan cepheleri de görünecek ise bunun sağ veya sol yan cepheden biri olmas gerekirken, her iki cep-
henin de birlikte gösterildiği anlaşlmaktadr.
1...,203,204,205,206,207,208,209,210,211,212 214,215,216,217,218,219,220,221,222,223,...268
Powered by FlippingBook