Kent & Seyyah: Evliya Çelebi'nin Gözüyle İzmir ve Çevresi - 1.Cilt - page 123

Transkripsiyonlu, Sadeleştirilmiş ve Orijinal Metin
109
[P 42a-1] medrese vardr. Genellikle Cumalarn klndğ camilerde medrese olmas kural gibidir. Yazlan Medrese hocalar ile yüksek mertebeli medreseler şunlardr: Evvela
Hac Efendi Medresesi, Müslihiddin Efendi Medresesi, Derviş Çelebi Medresesi, Kara Kad Medresesi, Molla Arab Medresesi, Mehmed Ağa Medresesi, Ferişteoğlu Medresesi
yani “İbn-i Melek hazretleri medresenin içinde büyük bir türbede gömülüdür. “Meşârk’a ve Menâr’a ve Mecma‘u’l-Bahreyn’e” ve daha nice yüzlerce muteber kitaba şerh
yazp yedi yüz cilt risale “
mükerrer yazlmşdr
bu mahalle aşağda ziyareti mahalline yazla sÀke
559
ve diğer telif eserleri vardr. Sözlük ilminde srlar açan bir anlamlar denizi,
güzel konuşma ve yazmada benzersiz, eşi bulunmayan ve ilm-i ledün’de
560
kendi asrnda nadir bir bilgin idi ki gerçekten de İbn-i Melek idi. Sözlük ilminde büyük bir azmin
eseri olan Ferişteoğlu Lügati onun teliflerindendir ve kendisi Yldrm Han’n ulemalarndandr. Aydn Bey’in oğluna öğretmen olup bu şehri vatan edinmiş ve burada huzuru
bulmuştur. Hala nurlu mezar ve tekkesi çok ziyaret edilen bir yerdir. Allah’n rahmeti üzerine olsun. Hakîr çocukluğunda Ferişteoğlu Lügatini okuyup, kitabn baş ksm “ek-
mek yapmak” ve “öpmek” olduğu için ekmek yemeyi ve adam öpmeyi önce onun kitabndan öğrendik. Onun için hayr dua ederiz. Kutsal ruhunu şad ve kabrini hayr ile anan-
larn gönlü hoş olsun.”
Kârzâr Medresesi, Alican Medresesi, Şeyh Halil Medresesi. Meşhur medreseler bunlardr. Yeşil İmaret Camisi’nde bir yemek imareti vardr. Gelip gi-
denler burann nimetlerinden faydalanr. Bunun dşnda sekiz imaret daha kâh işler kâh durur idi. Vakflar zayftr ama Ramazan aynda eksiksiz ve nimetleri boldur.
Toplam on üç hamam vardr. Tahtakale Hamam’nn suyu ve havas hepsinden güzel ve temizdir. Yenice Köy Hamam, Hasan Çavuş Hamam, Lütfi Paşa Hamam, Eski
Bey Hamam, Nazr Hamam, Hekim Hamam, Suretli Hamam, Kara Kad Hamam, Bademiye Hamam, Mehmed Ağa Hamam. Bunlar gayet güzel, hoş haval ve aydnlk,
hayat bahşeden hamamlardr. Ama hepsinden daha güzeli Peri Hamam ve Yalnayak Hamam’dr. Bunlarn suyu ve havas güzel, âşklarn ve maşuklarn toplandğ hamamlar-
dr. Birer büyük havuzlar vardr. Bütün dilberler bu hamamlarda âşklar ile vastasz ve çekinmeden birbirlerini kucaklayp, sonra da gusül ederlerdi. Herhangi bir kimse bu
gusle mani olamazd. Zira İmam- Şafi’ye göre on arşna on arşn genişliğindeki bir havuz kirliliği temizler idi. Ve bütün tellaklar güneş ve ay yüzlü dilberler idi.
Toplam yirmi yedi büyük hanlar vardr. Meşhurlar Lütfi Paşa, Rüstem Paşa ve Kurşunlu Hanlar idi. Frenk Han ve Esir Han, Destmâl Han, Abdüsselam Han, Kütey
Han (yani Kütahya Han), Çöplüce Han, Pasba Han, Merdenli Han, Kara Kad Han. Bunlar meşhur hanlardr. Diğerleri bilgimiz dşndadr. Sultan Selim Han’n bir dârü’l-
kurrâs
561
vardr. Gayet büyük kubbesi vardr. Kubbenin etrafndaki hücreler dahi tamamen kurşun kapldr. Anayol üzerinde batya bakan bir kaps vardr. Alt basamak taş
merdiven ile ulaşlan bir Kur’an evi kapsdr. Haftada iki gün bütün hafzlar ve hafzlk talebeleri bir araya toplanarak hafzlk ilmi, ibn kesîr, seb’â ve aşere ve takrib krâatlar
talim edilir.
562
Şeyh Şâtbî ve İmâm- Cezerî kitâblar okunur. Şeyh İmâm- Verş ve İmâm- Bezzîve Kâlûn ve Ebû Amr ve Sûsî ve Nâfi usulleri dahi harflerin çkş yerlerine
riayet ederek Kur’ân azîm ve Furkân- kerîm okunurdu. Başlangçta özellikleri yazlmş olan Cumaabat Kasabas bu dârü'l-kurrânn vakfdr ve sağlam bir vakfdr vardr. Ve
bu dârü'l-kurrânn kapsnn üzerindeki manzum tarihi şöyledir:
559
Trnak içerisinde yazlan bu ksm italik ile belirtilen ksmn olmas gereken yeri gösteren şekilde not düşülmüştür.
560
Allah'n srlarna ait manevi bilgi, gayb ilmi.
561
Kur'an okuma ilmini ihtisas derecesinde öğreten mektep.
562
Kur’ân- Kerîm’in yedi türlü okunuş tarz, rivayet-i aşere.
1...,113,114,115,116,117,118,119,120,121,122 124,125,126,127,128,129,130,131,132,133,...180
Powered by FlippingBook