Açılış Konuşması - 2014/2015 - page 17

17
Çoğu ülkede kamu üniversitesi niteliğindeki bazı üniversitelerin finansmanı kamu otoritesine bağlı, ama özel
(Avustralya) ve/veya özel kurum (Hollanda) veya vakıf desteği niteliğindedir. Nitekim
3
:
Özel yüksek öğretimkurumlarına kayıt oranları ülkeden ülkeye değişiyor: (İspanya ve Fransa’da %10)
Oysa, Polonya, ABD, Meksika’da yaklaşık %30; Japonya ve Kore’de %75.
Bu oranlar OECD dışı ülkelerde de yüksek Türkiye’de %9 civarında
4
.
Ancak ön lisans, lisans ve lisans üstü eğitim, ikinci öğretim, açık öğretimve uzaktan eğitimdahil olmak üzere hesap-
landığında bu oran daha da düşmektedir. Nitekim yükseköğretim sistemimizde kayıtlı toplam 5.439.944 öğrenci-
nin sadece 290.000’i vakıf üniversiteleri kapsamında yer almaktadır
5
.
• Kamu ve özel sektör karşılaştırması sadece araştırma kurumları bakımından yapıldığında özel
sektörün payı daha da düşük. Bu genel olarak özel üniversiteler araştırma faaliyetlerine
yeterli kaynak ayırmıyor demektir. İleri teknoloji düzeyinde özel sektör çok zayıf
görünüyor. Bunun tek istisnası %42’lik özel sektör payıyla ABD’dir.
• Pek çok ülkede özel yüksek öğretim kurumları küçük boyutlu ve daha az
çekici, kamu üniversiteleri ise cazibesini koruyor ve daha güvenilir görülüyor.
Dünyada genel olarak yüksek öğretime ve üniversitelerde bilimsel araştırma-
ya kamu harcamaları artıyor. OECD ülkelerinde 1993’te kamu harcamaları
içinde yüksek öğretimin yüzdesi ortalama%0.2 iken2005’te%3düzeyinde
görünüyor.
Özetle pek çok bakımdan küreselleşmenin etkileri ABD ve dünyanın geri-
sinde aynı şekilde yaşanmamaktadır.
3
StéphanVincent-Lancrin,FinanceandProvision inHigherEducation:AShiftfromPublictoPrivate?,
inHigherEducationto2030,Volume2,Globalisation ,pp.259-284
4
DurmuşGünayveAslıGünay,1933’tengünümüzeTürkyükseköğretimindenicelikselgelişmeler,YükseköğretimveBilimDergisi,vol1,n.1,2011,pp.1-22
5
Çetinsaya,G.(ed),YüksekÖğretimdeKalite İçin,http://www.yok.gov.tr/html/kalite/index.html,erişimtarihi17Eylül2014,s.9
1...,7,8,9,10,11,12,13,14,15,16 18,19,20,21,22,23,24,25,26,27,...29
Powered by FlippingBook